วัคซีนสุนัข ที่จำเป็นต้องฉีดอะไรบ้าง สรุปตารางวัคซีนครบวงจร อัปเดต 2026

การเลี้ยงสุนัขให้มีสุขภาพร่างกายที่แข็งแรง สมบูรณ์ และมีอายุขัยที่ยืนยาว นอกเหนือจากการใส่ใจในเรื่องของโภชนาการอาหารและการออกกำลังกายแล้ว สิ่งที่เป็นเกราะป้องกันภัยเงียบที่สำคัญที่สุดคือการทำวัคซีนสุนัข โรคติดต่อร้ายแรงในสุนัขหลายชนิด เช่น โรคไข้หัดสุนัข หรือโรคพาร์โวไวรัส (ลำไส้อักเสบติดต่อ) เป็นโรคที่มีอัตราการเสียชีวิตสูงมาก และไม่มีรอยโรคหรือยารักษาเฉพาะเจาะจงเมื่อเกิดการติดเชื้อ การรักษาจึงทำได้เพียงแค่การประคับประคองตามอาการ ซึ่งบ่อยครั้งนำมาซึ่งความสูญเสียสัตว์เลี้ยงอันเป็นที่รักก่อนวัยอันควร

เจ้าของสุนัขมือใหม่หลายคนมักเกิดความสับสนเกี่ยวกับโปรแกรมการทำวัคซีน ว่าควรเริ่มพาลูกสุนัขไปฉีดเข็มแรกเมื่อไหร่ วัคซีนหลักและวัคซีนทางเลือกแตกต่างกันอย่างไร รวมถึงต้องฉีดกระตุ้นซ้ำบ่อยแค่ไหนในแต่ละปี บทความนี้ PetHub ได้เรียบเรียงข้อมูลเชิงลึกเกี่ยวกับกลุ่มโรคติดต่อ ตารางกำหนดการฉีดวัคซีนมาตรฐาน และการบริหารจัดการงบประมาณค่าใช้จ่ายฉบับอัปเดตปี 2026 มาให้ทาสหมาทุกคนได้ทำความเข้าใจและนำไปปรับใช้เพื่อความปลอดภัยสูงสุดของสัตว์เลี้ยงครับ

ทำความรู้จักประเภทของวัคซีนสุนัข: วัคซีนหลัก vs วัคซีนทางเลือก

ในทางสัตวแพทย์ศาสตร์ วัคซีนสำหรับสุนัขจะถูกแบ่งออกเป็น 2 กลุ่มหลักๆ ตามความรุนแรงของโรคและกฎหมายควบคุมโรคระบาด ซึ่งเจ้าของจำเป็นต้องเข้าใจความต่างดังนี้

1. วัคซีนหลักที่สุนัขทุกตัวต้องได้รับ (Core Vaccines)

คือกลุ่มวัคซีนที่ป้องกันโรคติดต่อที่มีความรุนแรงสูง แพร่กระจายได้ง่ายทางอากาศหรือการสัมผัสสิ่งคัดหลั่ง และมีอัตราการตายสูง ซึ่งสุนัขทุกตัว “จำเป็นต้องฉีด” โดยไม่ขึ้นอยู่กับลักษณะการเลี้ยงดู

• วัคซีนรวมสุนัข (5 in 1 หรือ 8 in 1): ช่วยสร้างภูมิคุ้มกันต่อโรคติดต่อวิกฤต 5 ชนิดหลัก ได้แก่ โรคไข้หัดสุนัข (Canine Distemper), โรคตับอักเสบติดต่อ (Infectious Canine Hepatitis), โรคพาร์โวไวรัสหรือลำไส้อักเสบติดต่อ (Canine Parvovirus), โรคพาราอินฟลูเอนซาหรือหวัดหลอดลมอักเสบ (Canine Parainfluenza) และโรคเลปโตสไปโรซิสหรือโรคฉี่หนู (Leptospirosis) โดยวัคซีนรวมนี้ต้องเริ่มฉีดตั้งแต่น้องหมามีอายุประมาณ 6–8 สัปดาห์ และต้องฉีดกระตุ้นซ้ำทุกๆ 3–4 สัปดาห์จนครบ 3 เข็มในขบวนการกระตุ้นภูมิคุ้มกันครั้งแรก
• วัคซีนโรคพิษสุนัขบ้า (Rabies Vaccine): นี่คือวัคซีนภาคบังคับตามกฎหมายของประเทศไทย เนื่องจากโรคพิษสุนัขบ้าเป็นโรคติดต่อร้ายแรงจากสัตว์สู่คน (Zoonosis) ที่หากคนหรือสัตว์ติดเชื้อและแสดงอาการแล้ว จะมีอัตราการเสียชีวิตสูงถึง 100% กฎหมายจึงกำหนดให้เจ้าของต้องพาสุนัขไปฉีดวัคซีนพิษสุนัขบ้าเข็มแรกเมื่ออายุครบ 3 เดือนขึ้นไป และต้องทำการฉีดกระตุ้นซ้ำเป็นประจำทุกๆ ปี

2. วัคซีนทางเลือก (Non-Core Vaccines)

คือกลุ่มวัคซีนที่สัตวแพทย์จะพิจารณาแนะนำให้ฉีดตามความเสี่ยงของพื้นที่ สิ่งแวดล้อม และไลฟ์สไตล์การใช้ชีวิตของสุนัขแต่ละตัว เช่น:

• วัคซีนป้องกันโรคหลอดลมอักเสบติดต่อ (Kennel Cough): เหมาะสำหรับสุนัขที่ต้องเดินทางไปฝากเลี้ยงตามโรงแรมสัตว์เลี้ยงบ่อยๆ หรือสุนัขสายประกวดที่มีการรวมกลุ่มหนาแน่น
• วัคซีนป้องกันโรคพยาธิหนอนหัวใจ (Heartworm Prevention): ป้องกันโรคพยาธิที่มียุงเป็นพาหะนำโรค

ตารางโปรแกรมวัคซีนสุนัขแนะนำสำหรับสุนัขทุกช่วงวัย (Vaccination Schedule)

เพื่อให้ร่างกายของลูกสุนัขสามารถสร้างระดับภูมิคุ้มกันได้สูงเพียงพอ (Protective Immunity) เจ้าของต้องพาน้องไปรับวัคซีนตามกำหนดการของสัตวแพทย์อย่างเคร่งครัด โดยตารางมาตรฐานมีสัดส่วนขั้นตอนดังนี้

โปรแกรมสำหรับลูกสุนัขแรกเกิด (ช่วงอายุต่ำกว่า 1 ปี)

• ช่วงอายุ 6–8 สัปดาห์: เข้ารับการตรวจสุขภาพเบื้องต้น, ถ่ายพยาธิทางเดินอาหาร และฉีดวัคซีนรวมสุนัข เข็มที่ 1
• ช่วงอายุ 10–12 สัปดาห์: ฉีดวัคซีนรวมสุนัข เข็มที่ 2 (และอาจพิจารณาฉีดวัคซีนทางเลือก เช่น หลอดลมอักเสบติดต่อ เพิ่มเติม)
• ช่วงอายุ 14–16 สัปดาห์: ฉีดวัคซีนรวมสุนัข เข็มที่ 3 พร้อมกับฉีด วัคซีนโรคพิษสุนัขบ้า เข็มที่ 1

โปรแกรมสำหรับสุนัขโตเต็มวัย (อายุ 1 ปีขึ้นไป)

• ฉีดกระตุ้นประจำปี (Annual Booster): เมื่อสุนัขครบกำหนดอายุ 1 ปี และในทุกๆ ปีถัดไป ตลอดช่วงอายุขัย จำเป็นต้องพาน้องไปฉีดกระตุ้น วัคซีนรวมสุนัข 1 เข็ม + วัคซีนโรคพิษสุนัขบ้า 1 เข็ม เพื่อรักษาระดับภูมิคุ้มกันในกระแสเลือดไม่ให้ตกต่ำลงจนเสี่ยงต่อการติดโรค

อัตราค่าใช้จ่ายโดยประมาณในการทำวัคซีนสุนัข

ราคาของวัคซีนสุนัขจะมีความผันแปรไปตามประเภทของสถานพยาบาลสัตว์ ยี่ห้อของวัคซีนที่ใช้ และน้ำหนักตัวของสุนัขในกรณีที่มีการตรวจร่างกายควบคู่ โดยอัตราค่าบริการโดยประมาณในเขตกรุงเทพฯ และปริมณฑล มีดังนี้:

• วัคซีนรวมสุนัข (5 in 1 / 8 in 1): อัตราค่าบริการอยู่ที่ประมาณ 300 – 600 บาท ต่อเข็ม
• วัคซีนโรคพิษสุนัขบ้า: อัตราค่าบริการเข้าถึงง่ายมาก อยู่ที่ประมาณ 100 – 300 บาท ต่อเข็ม

คำแนะนำในการบริหารงบประมาณ: ในปีแรกของการเลี้ยงลูกสุนัข เจ้าของควรเตรียมงบประมาณสำหรับค่าวัคซีนรวมทุกเข็มรวมค่าตรวจร่างกายและค่าบริการคลินิกไว้ที่ประมาณ 1,500 – 2,500 บาท และหลังจากสุนัขโตเต็มวัยแล้ว ค่าใช้จ่ายจะลดลงเหลือเพียงแค่หลักร้อยบาทต่อปีเท่านั้น ซึ่งถือว่าคุ้มค่ากว่าการต้องจ่ายค่ารักษาพยาบาลหลักหมื่นหากสุนัขป่วยเป็นโรคระบาด

ข้อควรระวังและการดูแลอาการหลังฉีดวัคซีนสุนัข (Post-Vaccination Care)

การฉีดวัคซีนคือการนำเชื้อโรคที่ถูกทำให้税อ่อนกำลังลงหรือตายแล้วเข้าสู่ร่างกาย เพื่อกระตุ้นให้ระบบภูมิคุ้มกันสร้างเม็ดเลือดขาวขึ้นมาจดจำและต่อสู้กับโรค ดังนั้น สุนัขจึงอาจเกิดปฏิกิริยาข้างเคียงชั่วคราวได้ ซึ่งเป็นเรื่องปกติที่เจ้าของต้องคอยสังเกตอาการอย่างใกล้ชิด

อาการข้างเคียงปกติที่พบได้ทั่วไป

ในช่วง 24 – 48 ชั่วโมงหลังจากได้รับวัคซีน สุนัขอาจแสดงอาการเหล่านี้ได้:

• มีอาการเบื่ออาหารชั่วคราว ไม่อยากกินอาหารเม็ด
• ซึมเล็กน้อย นอนมากกว่าปกติเนื่องจากร่างกายกำลังใช้พลังงานสร้างภูมิคุ้มกัน
• มีอาการเจ็บหรือเกิดรอยบวมหนาบริเวณผิวหนังที่ฉีดยา

วิธีดูแล: ให้สุนัขนอนพักผ่อนในที่ที่เงียบสงบ สบาย และอากาศถ่ายเทได้ดี ห้ามพาไปอาบน้ำหรือทำกิจกรรมออกกำลังกายหนักๆ เป็นเวลาอย่างน้อย 7 วันหลังฉีดวัคซีน เพื่อป้องกันไม่ให้สุนัขเครียดและภูมิคุ้มกันตก อาการซึมและเบื่ออาหารมักจะหายไปได้เองภายใน 1-2 วัน

อาการแพ้วัคซีนขั้นวิกฤตที่ต้องส่งโรงพยาบาลทันที

ในสุนัขบางตัวอาจเกิดปฏิกิริยาการแพ้วัคซีนรุนแรงเฉียบพลัน (Anaphylaxis) ซึ่งเป็นอันตรายถึงชีวิต หากพบอาการดังต่อไปนี้ภายใน 1-3 ชั่วโมงหลังฉีด ต้องรีบพาน้องกลับไปพบสัตวแพทย์ด่วนที่สุด:

• มีอาการหายใจลำบาก หายใจหอบถี่ หรือเสียงดังผิดปกติ
• ใบหน้าบวม ตาบวม เจ่อ ปากบวมฉี่
• มีผื่นลมพิษขึ้นหนาแน่นตามผิวหนังและหน้าท้อง
• เกิดอาการอาเจียนอย่างรุนแรง ท้องเสีย ทรงตัวไม่ได้ หรือหมดสติ

การทำวัคซีนสุนัขให้ครบถ้วนและตรงตามตารางเวลาที่กำหนด เป็นหน้าที่รับผิดชอบพื้นฐานที่สำคัญที่สุดในการเลี้ยงสัตว์เลี้ยง การยอมสละเวลาและค่าใช้จ่ายเพียงเล็กน้อยพาน้องหมาไปรับวัคซีนหลักและวัคซีนทางเลือกอย่างสม่ำเสมอในทุกๆ ปี จะเป็นหลักประกันสุขภาพชั้นเยี่ยมที่ช่วยป้องกันโรคร้ายแรง สร้างความอุ่นใจ และทำให้สุนัขอยู่เป็นสมาชิกที่แข็งแรงและมีความสุขของครอบครัวไปได้อีกยาวนาน

หากคุณเพิ่งพาลูกสุนัขตัวใหม่เข้าบ้านและต้องการฝึกวินัยควบคู่ไปกับช่วงเวลาทำวัคซีน สามารถอ่านต่อได้ที่ คู่มือฝึกสุนัขขั้นพื้นฐาน 5 คำสั่งวิกฤตที่ลูกสุนัขควรรู้ก่อนอายุ 6 เดือนบน PetHub หรือค้นหาบริการตรวจสุขภาพและสัตวแพทย์ที่ PetHub